Ես ծնվել եմ 1889-ի ապրիլի 16-ին, երեկոյան ժամը 8-ին, Ուոլվորթի շրջանում, Իսթ-լեյն փողոցում: Ես լրագիր եմ վաճառել, խաղալիքներ սոսնձել, աշխատել եմ տպարանում, ապակի փչողի արվեստանոցում, բայց գիտեի, որ դրանք ժամանակավոր են, ի վերջո, դերասան եմ դառնալու:
… Հինգ տարեկան հասակում իմ առաջին ելույթի համար ես պարտական եմ մորս… Նա ինձ մենակ չէր թողնում վարձով բնակարանում և սովորաբար հետը (տանել) թատրոն: Հիշում եմ, թե ինչպես կանգնած էի բեմի հետևում, երբ հանկարծ մորս ձայնը խզվեց: Հանդիսականներն սկսեցին ծիծաղել, բղավել. ես չէի հասկանում, թե ինչ է կատարվում: Իսկ աղմուկը գնալով մեծանում էր, և մայրիկս ստիպված եղավ բեմից հեռանալ: Նա սաստիկ հուզված էր, վիճում էր տն□րենի հետ: Հանկարծ տնօրենն ասաց, թե կարելի է նրա փոխարեն ինձ թողնել բեմ, և ձեռքիցս բռնած՝ ինձ բեմ տարավ ու (թողնել )այնտեղ մենակ:
Ծիծեռնակը բույն էր շինում, Ե՛վ շինում էր , և՛ երգում, Ամեն մի շյուղ կպցնելիս՝ Առաջվա բույնն էր հիշում: Մեկ անգամ էր նա բույն շինել Եվ շատ անգամ կարկատել, Բայց այս անգամ վերադարձին Բույնն ավերակ էր գտել: Այժմ նորից բույն էր շինում, Ե՛վ շինում էր , և՛ երգում, Ամեն մի շյուղ կպցնելիս՝ Առաջվա բույնն էր հիշում: Նա հիշում էր անցած տարին Իր սնուցած ձագերին, Որոնց ճամփին հափշտակեց Արյունարբու թշնամին: Բայց նա կրկին բույն էր շինում, Ե՛վ շինում էր , և՛ երգում, Ամեն մի շյուղ կպցնելիս՝ Առաջվա բույնն էր հիշում:
Առաջադրանքներ
Կարդա՛ բանաստեղծությունը` դուրս գրելով ու բացատրելով անծանոթ բառերը:
Նա ուներ շատ գեեցիկ սև մաշկ, ուներ գեղեցիկ և սուր թևեր։
Մանրամասն բնութագրիր ծիծեռնակին` օգտվելով բանաստեղծության բնութագրումներից:
Մայր ծիծեռնակը շատ լավ էր կերակրում իր ձագուկներին։ Նաև նա շատ աշխատասեր էր սիրում էր իր ծիծեռնակներին։ Եվ, երբ անքամ նրանց բույնը քանդվեց, նա չհուսահատվեց այլ հակարակը նոր բույն կառուցեց։ Մայր ծիծեռնակը շատ ուժեղ էր։
Առանձնացրո’ւ քեզ ամենից դուր եկած հատվածը և վերլուծի’ր:
Այժմ նորից բույն էր շինում, Ե՛վ շինում էր , և՛ երգում, Ամեն մի շյուղ կպցնելիս՝ Առաջվա բույնն էր հիշում: Նա հիշում էր անցած տարին Իր սնուցած ձագերին, Որոնց ճամփին հափշտակեց Արյունարբու թշնամին:
Ինձ շատ է դուր եկել նրա աշխատասիրությունը և նրա հոգատարությունը և դրա համար էլ ես այս մասն եմ ընտրել։
Արձակ շարադրի’ր բանաստեղծությունը և վերլուծի’ր:
Ծիծեռնակ մի անգամ բույն շինեց։ Գնաց , եկավ ու տեսավ բույնը ավերակ է դարձել։ Նա սկսեց նորը շինել։ Նա շինում էր և երգում։ Ամեն շյուղը կպցնելիս նա հիշում էր այն բույնը, որը ավերակ էր դարձրել արյունաբու թշնամու կողմից։
Ինչո՞ւ է բանաստեղծությունը այսպես վերնագրված:
Որովհետև բանաստեղծության մեջ անընթատ շեշտում էր, որ մայր ծիծեռնակը ամեն մի շյուղը կպցնելիս հիշում էր իրենց հին բույնը։
Տեղեկատվական աղբյուրներից նյութեր հավաքիր ծիծեռնակների մասին:
Բանաստեղծության ծիծեռկանին համեմատի՛ր Հ. Թումանյանի «Մայրը» պատմվածքի ծիծեռնակի հետ: Նշի’ր ընդհանրությունները և հիմնավորի՛ր պատասխաններդ:
Նա շատ լավ մայր էր և շատ սրտացավ էր իր ձագուկների համար։ Մայր ծիծեռնակը շատ աշխատաեր և չհուսահատվող էր։ Նրանք երկուսն էլ հիշաչար չէին և շարունակում էին ապրել, պայքարել իրենց ձագուկների համար։
Я, ты, мы, вы, он, она, оно, они — не называют предмет, а только на него указывают.
Образец: Маша — ученица. Она идет в школу.
В воздухе кружатся снежинки. Они тихо ложатся на землю. Из дальних стран прилетели птицы . Они вьют гнёзда.
2. Замени выделеные слова /он, она, оно, они…/
Собака(Она) прыгала у забора и громко лаяла. За забором сидел маленький котёнок(он). Котёнок(он) сжался в комочек и жалобно мяукал. Недалеко стояли два мальчика. Мальчики(они) ждали, что будет дальше. В окно выглянула женщина. Женщина(она) быстро выбежала на крыльцо и отогнала собаку. —Как вам не стыдно! — сказала женщина(она) мальчикам.
На небе светило солнце. Солнце(оно) согревало землю. Все вокруг радовались.
Մեզ շրջապատող բուսական աշխարհը կազմված է բույսերի ավելի քան 275 հզ. տեսակից՝ ներկայացված խոտաբույսերի, ծառերի, թփերի, թփուտների, մացառների, լիանների, էպիֆիտների (այլ բույսերի վրա ապրողներ) կենսաձևերով:Բույսերի ամենակարևոր տարբերությունը կենդանի օրգանիզմների մեծամասնությունից ինքնասուն (ավտոտրոֆ) լինելն է, այսինքն՝ իրենց աճման ու զարգացման համար անհրաժեշտ օրգանական նյութերը սինթեզում են իրենք: Բույսերի պաշարային սննդանյութը օսլան է, որը կուտակվում է բջջի քլորոպլաստներում:
Բույսերի լացի մասին
Բույսերի, այսպես կոչված, լացը ջրի և նրա մեջ լուծված նյութերի արտազատումն է բույսերի ցողունից, երբ այն վնասվում է: Անջատվող հեղուկը կոչվում է «լացի» հյութ. այն երիտասարդ բույսերի ցողուններից առատությամբ արտազատվում է գարնան ամիսներին` արմատների ակտիվ գործունեության և հողում ջրի առատության պայմաններում: Խոտաբույսերի «լացը» կարող է տեղի ունենալ ամբողջ վեգետացիայի շրջանում: Բույսերի «լացը» ցերեկն ավելի ուժեղ է, քան գիշերը: Բույսերի «լացի» հյութի քիմիական կազմում հայտնաբերվել են ամինաթթուներ, ֆերմենտներ, շաքարներ, սպիտակուցներ, հանքային նյութեր, բույսերի սնման կարգավորիչներ:
Բույսերի նշանակության մասին
Մեծ է բույսերի տիեզերական նշանակությունը: Կանաչ բույսերի միջոցով իրականացվում է Երկրի և Արեգակի կապը: Բույսերը կլանում են Արեգակի էներգիան և սինթեզում օրգանական նյութեր, որով սնվում են կենդանիներն ու մարդիկ: Բույսերն օդը մաքրում են ածխաթթվական գազից և մթնոլորտը հարստացնում թթվածնով:Բույսերը մասնակցում են բնության մեջ նյութերի շրջանառությանը, ունեն հողապաշտպան, դաշտապաշտպան, ջրապաշտպան, կլիմայակարգավորիչ նշանակություն. նրանք կլանում են փոշին և այլ թունավոր նյութեր, մեղմացնում աղմուկը, քամիները, օդի ջերմաստիճանային տատանումները, բարձրացնում օդի հարաբերական խոնավությունը, բարերար ազդեցություն թողնում մարդու առողջության վրա:Բույսերն օգտագործվում են որպես շինանյութ, արդյունաբերական հումք, վառելանյութ, դեղորայք և այլն:
Բույսերի հանգստի շրջան մասին
Բույսերն ունեն նաև այսպես կոչված հանգստի շրջան, երբ նրանց նյութափոխանակությունը խիստ նվազում է, և աճման շարժընթացները գրեթե դադարում են: Հանգստի շրջան ունի և՜ ամբողջ բույսը, և՜ նրա առանձին օրգանները՝ պալարները, կոճղեզը, սերմերը: Բույսերը հանգստի շրջանի են անցնում անբարենպաստ պայմանների՝ սառնամանիքի, երաշտի հետևանքով: Չափավոր կլիմայի պայմաններում բույսերի մեծ մասի հանգիստը դրսևորվում է ձմռանը, անապատային և կիսաանապատային բույսերինը՝ ամռանը: Արևադարձային խոնավ անտառներում, որտեղ բույսերի վեգետացիան ամբողջ տարին չի ընդհատվում, բույսերի հանգստի շրջանը դիտվում է առանձին ծառերի կամ ճյուղերի վրա: Բույսը, անհրաժեշտության դեպքում, կարելի է արհեստականորեն հանել հանգստի շրջանից (եթերի գոլորշիների, էթիլենի, ֆիզիոլոգիապես ակտիվ նյութերի ազդեցությամբ) և հակառակը՝ բույսն ու նրա մասերն ավելի երկար պահել հանգստի շրջանում:
Գյուղատնտեսական բույսերի այս փունջը կազմված է մեր սննդի մեջ հաճախ օգտագործվող մշակաբույսերից:
Տուփում կան 8 կարմիր, 11 կանաչ և 6 դեղին փոքրիկ գնդիկներ։
ա) Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել տուփից համոզված լինելու համար, որ դրանցից գոնե մեկը կանաչ է։
6+8=14
14+1=15
բ) Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել տուփից համոզված լինելու համար, որ դրանցից գոնե մեկը դեղին է։
11+8=19
19+1=20
գ) Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել տուփից համոզված լինելու համար, որ դրանցից գոնե մեկը կարմիր է։
11+6=17
17+1=18
դ) Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել տուփից համոզված լինելու համար, որ դրանց մեջ կլինեն բոլոր գույնի գնդիկներից ։
11+6=17
17+2=19
ե) Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել, որպեսզի նրանցից երկուսը հատկապես լինեն տարբեր գույնի:
11+6=17
զ) Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել, որպեսզի երեքը հատկապես լինեն տարբեր գույնի։
11+8+6=25
է) Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել, որ ունենանք գոնե երկու միագույն գնդակներ։
11+8=19
19+2=21
Արկղում կան 5 կարմիր, 7 կապույտ և 3 կանաչ փոքրիկ գնդիկներ։
ա)Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել, որպեսզի նրանցից․
ա)երկուսը հատկապես լինեն տարբեր գույնի,
7+3=10
բ)երեքը հատկապես լինեն տարբեր գույնի,
7+3+5=15
Տուփում կա 7 կարմիր, 10 կանաչ և 5 կապույտ փոքրիկ գնդիկներ։ Առանց նայելու՝ տուփից ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է վերցնել՝ համոզված լինելու համար, որ վերցրածների մեջ կլինեն բոլոր գույնի գնդիկներից։
7+10+1=18
Տուփում կա 6 դեղին, 11 կանաչ, և 8 կարմիր փոքրիկ գնդիկներ։ Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է վերցնել, որպեսզի դրանցից գոնե մեկը լինի կարմիր։
11+6+1=18
Տուփում կա 9 կանաչ, 7 կապույտ և 6 դեղին փոքրիկ գնդիկներ։ Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել տուփից համոզված լինելու համար, որ գոնե 1 կապույտ գնդիկ է հանվել։
9+6+1=16
Տուփում կա 11 կանաչ, 6 սև և 8 կարմիր փոքրիկ գնդիկներ։ Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել տուփից համոզված լինելու համար, որ գոնե 1 կանաչ գնդիկ է հանվել։
6+8+1=15
Տուփում կան 6 սև, 8 կարմիր և 7 կապույտ փոքրիկ գնդիկներ։ Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել տուփից համոզված լինելու համար, որ գոնե 1 սև գնդիկ է հանվել
։
8+7+1=16
Տուփում կան 6 սև, 8 կարմիր և 5 դեղին փոքրիկ գնդիկներ։ Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել տուփից համոզված լինելու համար, որ գոնե 1 կարմիր գնդիկ է հանվել։
6+5+1=12
Պարկում կա 2 կանաչ, 4 դեղին և 7 կարմիր գնդիկներ։ Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել, որպեսզի դրանց մեջ լինեն տարբեր գույնի գնդիկներ։
7+4+2=13
Տուփում կա 10 կանաչ, 6 դեղին և 4 կարմիր գնդիկ։ Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել, որպեսզի դրանցից գոնե մեկը լինի դեղին։
10+4+1=15
Արկղում կան երեք գույնի գնդիկներ։ Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ վերցնելով՝ կարելի է համոզված լինել, որ կունենանք գոնե երկու միագույն գնդակներ։
Մարինե Մադոյան 